Russische pianiste Irina Parfenova zet met ’De granaten armband’ onbekende schrijver Alexander Koeprin in het zonnetje

Rudolf Hunnik
Hilversum

Verhalen van Russische schrijvers als Tolstoj en Dostojevski kennen de meeste literatuurliefhebbers wel. De schrijver Alexander Koeprin (1870-1938) is echter nauwelijks bekend in Nederland. Pianiste Irina Parfenova zet zijn werk in de belangstelling met de muzikale voorstelling ’De granaten armband’. Dit doet ze samen met acteur Bartho Braat, in een regie van Gerardjan Rijnders.

De Russische Parfenova kent Koeprins werk maar al te goed. In haar geboortestad Moskou studeerde ze piano aan de Russische Academie van Muziek: Gnesins. Die studie rondde ze af in 1987. Drie jaar later bracht de liefde haar naar Nederland. „Om een Nederlands pianodiploma te halen en in vorm te blijven ging ik piano studeren aan het Conservatorium in Den Haag bij Naum Grubert. Dat heb ik drie jaar gedaan.” Naast het geven van concerten en recitals produceert ze muzikale theatervoorstellingen met haar Stichting Troup A’dour.

Parfenova zou graag zien dat er meer aandacht komt voor het werk van Koeprin. „Zijn werk is nauwelijks vertaald in Nederland. Zijn roman ’De Kuil’ kwam uit in de jaren zeventig en in 2002 verschenen er twee korte verhalen: ’Olesja’ en ’Vera’. Vera is eigenlijk de naam van het verhaal ’De granaten armband’ en dat is een van mijn favoriete verhalen.”

Net na de Russische Revolutie (1917-1923), toen Koeprin in Frankrijk woonde, werd zijn werk vergeleken met de naturalistische verhalen van de Franse schrijver Guy de Maupassant (1850-1893). „Koeprin heeft meer dan 200 verhalen geschreven, bijna ieder verhaal met een verschillend thema. Hij schrijft telkens vanuit een andere persoon: een kind, een officier, een prostituee of zelfs een hond. Soms zijn het wel heftige verhalen.”

Onvoorwaardelijke liefde

’De granaten armband’ gaat volgens Parfenova over onvoorwaardelijke liefde. „Vorstin Vera Nikolajevna heeft een aanbidder die haar al zeven jaar lang brieven stuurt, maar Vera heeft hem nog nooit ontmoet. Ook niet bij de concerten die ze bezoekt. Voor haar verjaardag stuurt hij haar een granaten armband. Haar familie vindt dat onacceptabel; zij is namelijk getrouwd. Het is een verhaal dat tragisch afloopt, maar net zoals een Griekse tragedie toch ook met een catharsis beleving.”

De pianiste maakt duidelijk dat het ’Largo Appassionato’ uit de ’Pianosonate op. 2, nr. 2’ van Ludwig van Beethoven een belangrijk onderdeel uitmaakt van de voorstelling. „Dit pianostuk komt telkens terug. Eigenlijk is het verhaal de verwoording van die muziek.” Met acteur Bartho Braat heeft ze al eerder met veel plezier een muziektheatervoorstelling gemaakt. „In ’De granaten armband’ vertelt hij het verhaal en kruipt dan in de huid van Koeprin, van Vera of zichzelf. Ik illustreer zijn verhaal met Beethoven en andere muziek uit de tijd van Koeprin, zoals van Rachmaninov, Scriabin en de niet veel gehoorde componist Vladimir Rebikov (1866-1920).”

Regisseur Gerardjan Rijnders heeft de tekst bewerkt en de voorstelling geregisseerd. „Hij is met zijn tekst heel dicht bij het origineel gebleven. In de regie geeft hij ons veel ruimte. Ook als we met ideeën komen, of als we twijfelen aan de tekst. Ik hoop dat mensen met ’De granaten armband’ de mooie verhalen van Koeprin zullen ontdekken.”

’De granaten armband’ met Irina Parfenova (piano) en Bartho Braat (verteller). Regie: Gerardjan Rijnders. Te zien o.a. op 1 oktober (20:15 uur) en op 3 oktober (14:30 uur) in Theater Kleintje Kunst in Hilversum (www.theaterkleintjekunst.nl) en op 13 oktober (20:30 uur) in Theater Wesopa in Weesp (www.wesopa.nl)

Meer nieuws uit Gooi en Eemland

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.