’De Vries, kom maar naar buiten, we zijn eindelijk bevrijd!’

Bevrijding IJmuiden.
IJmuiden

Omdat het 75 jaar na de bevrijding is, plaatsen we nogmaals een artikel uit 2016.

Lees hier alle verhalen over 75 jaar bevrijding

De familie De Vries woonde reeds ver voor de oorlog aan de P.J. Troelstraweg in IJmuiden-Oost: vader, moeder, dochter en twee zonen. Zoon Willem (80 in 2016) haalt herinneringen op.

,,Tegen het einde van de oorlog moest op bevel van de bezetter een groot deel van IJmuiden gesloopt worden en daar hoorde de noordelijke bebouwing van de Troelstraweg ook bij. Mijn vader had een collega, die op de Wijk aan Zeëerweg een huis bezat dat leeg stond. Hij bood dat huis aan mijn vader aan, die die kans natuurlijk met twee handen aangreep.

Zo kwam het dat wij begin 1945 in storm en sneeuw verhuisden naar onze nieuwe woning aan de Wijk aan Zeëerweg. Het was niet zo'n fraai huis als waar we vandaan kwamen, maar we waren er erg blij mee. Het huis was donkergroen en nog donkerdergroen geschilderd.

Toen we er introkken, zaten er luiken voor de ramen. Na enkele weken werden we gesommeerd de gemeente Velsen te verlaten en naar Haarlem te verhuizen.

Door Duitsers gesloopt IJmuiden.
© Archief

Mijn vader was al de hele oorlog door een grenzeloze optimist met opmerkingen als: 'Het duurt nu niet lang meer' en 'Binnenkort komen de bevrijders hier binnenrukken'.

Hij dacht er dan ook niet aan om weer te verhuizen, temeer daar moeder ernstig ziek was en naar zijn mening een verhuizing niet aankon. Dus gingen de luiken weer voor de ramen met een opgeplakt briefje: 'Verhuisd naar Haarlem met vermelding van een adres'.

Dat hielp wel, want op een avond kwam een patrouille langs, bleef stilstaan, waarna een stem in 't Nederlands zei: 'Die mensen zijn verhuisd. We gaan verder!'.

Wel spannend, vooral voor jonge jongens als mijn broer en ik (negen en elf jaar). Zo zaten we op 5 mei te eten: een bordje witte bonen met verder niks! Plotseling klonk er druk gepraat op straat. Enkele huizen verder woonden mensen, die wel in IJmuiden mochten blijven. Die stonden te roepen: 'De Vries, kom maar naar buiten, we zijn eindelijk bevrijd!'.

Mijn vader wilde echter niet geloven dat de bevrijding daar was en bleef dus binnen. Maar het roepen bleef aanhouden en tenslotte, schoorvoetend, ging mijn vader naar de voordeur, waarin een klein vierkant raampje zat.

Hij maakte dat voorzichtig open en stak zijn hoofd steeds een stukje verder naar buiten. Toen maakte een heel prettig gevoel zich van hem meester, waarop hij de deur open deed en naar buiten ging, met ons natuurlijk in zijn kielzog.

Op de hoek stond een vreemd uitziende motorrijder, die sigaretten uitdeelde. Een heel andere figuur dan we tot dan toe gewend waren.

11 mei 1945: Duitse soldaat levert zijn wapen in bij Canadese soldaat in IJmuiden.
© Foto National Archives Canada

In de dagen daarna verschenen eindelijk de Canadezen. Voor mijn broer en mij was dat natuurlijk weer een hele nieuwe belevenis. We waren dan ook dagelijks te vinden op het Tiberiusplein bij het politiebureau. Daar op het grasveld stonden militaire voertuigen, zeer interessant voor ons. Tot nu toe hadden we alleen maar paard-en-wagens van de Duitsers gezien en nu stonden er auto's en andere voertuigen.

De avonden werden in beslag genomen door optochten: de IJmuider Harmonie of muziekvereniging Wilhelmina voorop en dan daar achteraan hossen. Overdag reden er auto's door de straten, waar vanaf biskwie werd uitgestrooid. Het zal niet verwonderen dat er om die lekkernijen gevochten werd. Wat de één had verzameld, griste de ander weer onder zijn of haar handen vandaan.

Wat ook een fraai gezicht was de onafzienbare rijen Duitse soldaten, die richting het havengebied over de Wijk aan Zeëerweg trokken om naar de 'Heimat' te vertrekken, soms met tanks tussen de groepen in.

(Lees ook: SS’ers via IJmuiden ontkomen)

Omdat wij een tiener-zuster hadden, kon het niet uitblijven dat er regelmatig Canadese militairen in huis verschenen. Een inwonende tante richtte haar aandacht op de marine. Zij kwam op zeker moment thuis met een commandant van een Engelse mijnenveger. Daarnaast verscheen er ook een soldaat van de Joodse Brigade. Het was zo wel een zeer gevarieerd gezelschap.

Ieder jaar zo rond 5 mei komen de herinneringen aan die toch wel uiterst gezellige tijd weer terug.''

Lees ook: De bevrijding van Velsen van uur tot uur!

Bevrijding: Ttiberiusplein IJmuiden.

Meer nieuws uit Extra

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.