Premium

Straks sporten we op een maismat

Straks sporten we op een maismat
Een medewerker van Senbis toont van groene korrels gemaakt ’garen’ van maispolytheen.
© foto TLG

De toekomst van het kunstgras ligt in mais, zo blijkt uit een doorbraak in de ontwikkeling van een nieuwe generatie kunstgrasmatten. Ingenieursbureaus Sweco en Antea Sport, kunstgrasproducenten TenCate en Edelgrass en polymeerproducent Senbis hebben in opdracht een afbreekbare ’bio’ kunstgrasmat ontwikkeld.

In het laboratorium van Senbis in Emmen wordt al een jaar koortsachtig gewerkt aan de nieuwe techniek, die een oplossing moet zijn voor het probleem van de afvalberg van het huidige kunstgras. „Als grondstof voor dit kunstgras zetten we biopolymeren in, bijvoorbeeld gemaakt uit mais. Dit is het ei van Columbus, want in tegenstelling tot de huidige generatie grasmatten, is deze in de toekomst composteerbaar. Het compost kan daarna ingezet worden in de landbouw of plantsoenen”, zegt projectleider Jochem Knol namens Sweco, het vroegere Grontmij.

Het nieuwe gras bestaat uit poly-ethyleen waarvan de grasvezels worden gemaakt. Deze worden gehaakt op een ondergrond van polypropyleen. Dat tapijt wordt vervolgens met latex vastgelijmd. Dit alles bij elkaar leidt tot een grondstof die onlosmakelijk met elkaar verbonden is en niet meer gescheiden kan worden. „Nu zijn grasmatten afval, als ze aan het eind van de levensduur zitten. Bij hergebruik konden er alleen nog bermpaaltjes van gemaakt worden. De overheid wilde daarom een oplossing voor de maatschappelijke discussie die ontstond over de kunstgrasbulten bij afvalverwerkers in bijvoorbeeld Barneveld en Dongen”, aldus de projectleider.

Onderzoek

De rijksdienst voor ondernemend Nederland heeft in opdracht van het ministerie van volksgezondheid welzijn en sport geld beschikbaar gesteld voor onderzoek. Met een team van tien man is men nu een jaar bezig aan de nieuwe kunstgrasmat. Het patent ligt bij Senbis, die de technologie ontwikkelde.

De nieuwe grasmat is geen oplossing voor de discussie die er ontstond over het rubbergranulaat, dat in het kunstgras ligt. Daarover was een paar jaar geleden veel discussie en onrust, omdat het kankerverwekkend zou zijn. Voor deze korrels is inmiddels een andere afbreekbare oplossing, weet Jochem Knol.

„Het lijkt een simpel probleem, maar in de praktijk is het complex. De grasmat wordt bespeeld, dus staat bloot aan slijtage. Er zijn bepaalde eisen van de wereldvoetbalbond FIFA waaraan het kunstgras moeten voldoen, net als de hockey- en tennisbond”, zegt de projectleider. De verwachten ontwikkelingskosten van het nieuwe bio-kunstgras bedroegen tot nu toe een miljoen, waarvan het rijk circa 600.000 euro voor haar rekening nam.

Kunstvezelproducent TenCate doet ook mee in het consortium. Het bedrijf verdient miljoenen aan de huidige generatie grasmatten, die niet te hergebruiken zijn. In het laatst gedeponeerde jaarverslag blijkt dat het bedrijf uit Nijverdal in 2017 liefst 322 miljoen euro binnenhaalde aan omzet in kunstgras. „Toch zijn we blij dat deze marktpartijen meedoen aan het consortium. De wereld ligt straks voor ons open”, aldus Knol. Het haalbaarheidsonderzoek voor het nieuwe kunstgras is net afgerond. Het is de bedoeling dat de eerste proefmat volgend jaar in gebruik wordt genomen.

In Nederland liggen circa 3500 kunstgrasvelden, die vrijwel allemaal de traditionele grasmat op het sportveld hebben verdrongen. Heeft het consortium geen concurrentie van de vertrouwde klassieke, echte grasmat? Gemeenten nemen in veel gevallen de beslissing tot de investering in de vervanging van het bestaande kunstgras”, zegt de expert. „We hebben natuurlijk een concurrerend product. Plastic afval is een belangrijk thema, daardoor verwachten we dat er veel vraag zal zijn naar een duurzaam biosportveld.”

Yteke de Jong

Meer nieuws uit Achtergrond

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.