Singer Laren opent de schatkamer

Singer Laren opent de schatkamer
Scarlett Hooft Graafland, ’Sweating sweethearts 2’, 120x150 cm, Rijnstate kunstcollectie.

Wow, dat is nog eens lekker binnenkomen bij Singer Laren. In de eerste zaal van de tentoonstelling ’Out of office’ is wat de toeschouwer in eerste oogopslag ziet groot, kleurig en spannend.

Een bijna kinderlijke opwinding maakt zich van de bezoeker meester en zintuigen gaan razendsnel aan de slag.

Dat nu was juist een van de uitdagingen bij het samenstellen van de expositie, waar Nederlandse kunst is te zien van na de Tweede Wereldoorlog uit 36 bedrijfscollecties. Hoe laat je werk dat normaal in de openbare ruimte hangt of staat, waar het dagelijks leven z’n gewone gangetje gaat - waar mensen misschien rennen en hardop praten - tot z’n recht komen in een museum waar bezoekers fluisteren en schuifelen en kunst met nadruk gepresenteerd wordt?

Om de dynamiek in de expositie te brengen, is gewerkt met acht thema’s, waardoor de werken een dialoog met elkaar kunnen aangaan. Dit concept werkt bijzonder goed. Zo is de sfeer in elke zaal totaal anders en hier en daar leveren de verschillend objecten zelfs mooie beeldrijmen op.

Zakken we in de zaal met het thema ’Schuldig’ door de knieën voor het beeld ’Heaven #1’ van Anne Wenzel - een voorstelling van een autowrak uit de collectie van de Albert Heijn - dan krijgen we zicht op het schilderij ’The fence’ van Armando (Delta Lloyd). Een olieverf van Ronald Ophuis - ’Flowers of Sebrenica IV’ uit de bedrijfscollectie van het ministerie van buitenlandse zaken - en een foto uit dezelfde collectie van Gert Jan Kocken doen de rest met onze emotie. Kocken fotografeerde Zeebrugge in 1987 na het kapseizen van The Herald of Free Enterprise, waarbij 192 mensen omkwamen. We kijken naar het stille water en huiveren.

Singer Laren opent de schatkamer
Armando, ’Der Zaun/The fence’, olieverf op doek, 155x200 cm.

Maar er is ook een zaal waar kunst bijeen is gebracht onder het thema ’Met een knipoog’. Daar domineert werk in rood- en oranjetinten en hangt humor aan de muur. In die ruimte worden we vrolijk.

Verhaal

Achter ieder werk zit een verhaal, net zoals achter de totstandkoming van de tentoonstelling een verhaal zit. Het was na een bezoek aan de internationale kunstbeurs Tefaf dat Hans Bongartz van de Vereniging Bedrijfscollecties Nederland (VBCN) en Jan Rudolph de Lorm - museumdirecteur van Singer Laren - elkaar toevallig in een hotel troffen en het idee voor de expositie ontstond.

Uitstapje

„Een buitenkans”, noemt De Lorm de samenwerking met de VBCN. „Een unieke gelegenheid om kunstwerken die zich achter allerlei deuren bevinden aan een groter publiek te tonen. Het is een uitstapje naar een andere verzamelaarscollectie, zoals we dat wel vaker doen. ’Out of office’ is een tentoonstelling van naoorlogse Nederlandse kunst, dus het gaat wel even over ons wat we hier zien. Ik krijg er een kick van. De schatkamer is opengesteld.”

’Het is alsof een ventiel werd losgedraaid in 1945. Alle creativiteit die gedurende de jaren van de oorlog, honger, armoede en ellende was ingeslikt en opgepot, kwam eruit’, schrijft Edo Dijksterhuis als introductie in de begeleidende tekst bij de tentoonstelling. Hoe prachtig is dat weergegeven in die spannende eerste zaal met het thema ’Bevrijd’. Werk van onder anderen Lucebert, Robert Zandvliet, Karel Appel en Anton Rooskens spat van de muren en ’pompt’ de ruimte vol met energie. Ze omsluiten als het ware ’Seht der Mensch; The shooting lesson’ van Folkert de Jong uit de collectie van de Rabobank. Het is een installatie van figuren op en rond liggende boomstammen; een man heeft een kind op zijn knie dat een boog in zijn knuistje houdt. Het hoofddeksel van de man lijkt op dat uit een vervlogen tijd. Een vrouwenfiguur naast hem kijkt naar een pijl in haar hand. Ze is gewikkeld in lappen.

Schoonheid

Geweld en oorlog zijn van alle tijden. Oorlog voeren is wat mensen doen, met pijl en boog of kruisraket. Het leven paart schoonheid aan tragedie. Soms schuurt kunst. Opmerkelijk genoeg blijkt dat het personeel van de bedrijven dat tussen kunst werkt dat niet uit de weg wil gaan maar juist waardeert. Omdat het gaat om het leven zelf; we zien de mens.

Expositie

’Out of office - kunstschatten uit bedrijven’; t/m 7 april in museum Singer in Laren.

www.singerlaren.nl

Meer nieuws uit Gooi en Eemland

Keuze van de redactie