Premium

Burgemeester zorgde dat Zwagerman bij benoeming stadsdichter ’geen kant op kon’

Burgemeester zorgde dat Zwagerman bij benoeming stadsdichter ’geen kant op kon’
Maria Vlaar (r) overhandigt oud-burgemeester van Alkmaar Marietje van Rossen het eerste boek.
© Peter Schat
Bergen

Als biografe ben je met elk brokje informatie blij. Maria Vlaar kreeg bij de presentatie van een voorproef van de biografie van Joost Zwagerman een anekdote waar ze bij haar onderzoek nog niet op was gestuit, op een presenteerblaadje aangereikt.

Die kwam bij monde van oud-burgemeester Marie van Rossen van Alkmaar tot haar, die zondagmiddag in het Huis met de Pilaren in Bergen het eerste exemplaar van ’Grote groet uit Zwagerland’, een bloemlezing van aan Noord-Holland gewijde proza en poëzie van Zwagerman, in ontvangst nam. Samengesteld en ingeleid door Vlaar, die ermee ook een vooruitblik geeft op haar biografie.

Het verhaal wat Van Rossen vertelde greep terug op 2004, toen Zwagerman de Van Foreestlezing hield in de Grote Kerk van Alkmaar. Hij vertelde het verhaal ’Dubbelstad’ over Alkmaar en verwoordde zijn haat/liefdeverhouding met cultuurarmoede die er heerste zo: ’Er is zelfs geen stadsdichter!’

Gevoelige snaar

Dat liet de burgemeester van destijds niet op zich zitten. ,,Hij raakte een gevoelige snaar met zijn terechte kritiek. Ik rook mijn kans en zei: ’Bij dezen benoem ik u ten overstaan van 800 aanwezigen tot stadsdichter van Alkmaar’. Joost kon geen kant op.’’ Op aanraden van de gemeentesecretaris liet Van Rossen daags erop b en w wel het besluit bekrachtigen. Zijn eerste gedicht kon Zwagerman mooi wijden aan het 750 jarig bestaan van Alkmaar, dat in 2004 werd gevierd.

Van leer trekken tegen cultuurbarbarij, dat kon Zwagerman als de beste. Maria Vlaar vroeg zich af, toen ze afgelopen week met een journalist zocht naar het ’bankje van Zwagerman’ dat bij Eenigenburg op de Westfriesedijk stond, hoe hij zou hebben gereageerd nu het onvindbaar bleek. ,,Kwam het door de mist of door de meeuwen die ons afleidden? Zochten we aan de verkeerde kant van de dijk? Wie weet waar het bankje van Zwagerman is gebleven?’’

Op het bankje mijmerde de schrijver in zijn Tuitjenhornse periode. Er was met zwarte letters op geschreven ’Om na te denken heb je overzicht en weidsheid nodig’. Martin van Bourgonje, die Zwagerman geregeld als gast had in zijn restaurant Merlet in Schoorl, stak zijn vinger op. ,,Ah, u weet waar het bankje is’’, zei Vlaar hoopvol. Maar nee, dat dus niet. Van Bourgonje zag in de gelegenheid wel een mooi moment, om aan te bieden er persoonlijk voor te zorgen dat er een nieuw bankje wordt teruggeplaatst.

’Grote groet uit Zwagerland’, ingeleid en samengesteld door Maria Vlaar, brengt een ode aan Noord-Holland. Uitgegeven door Arbeiderspers, 355 pagina’s, 22,50 euro.

Meer nieuws uit Cultuur

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.