Verveling, vandalisme en verbijstering in Soest

Hans van Keken
Soest

Soest worstelt met de jongerenoverlast in het dorp. En sommige jongeren worstelen op hun beurt met Soest, blijkt op een zomerse zaterdagavond, tijdens een rondgang langs de meest besproken ontmoetingsplekken voor de Soester jeugd. Met ingegooide ruiten, vernielde bushokjes en kapot geslagen overkappingen als stille getuigen van frustratie, verveling, vandalisme en vernielzucht.

De twee Social Sofa’s op het plein in Smitsveen zijn net weer gerepareerd, weet Monica Falck, op een steenworp afstand wonend. Op de grond ligt nog gruis van de tegeltjes. ,,Ja, er worden soms stukjes vanaf geslagen”, weet ze.

De jongerenproblematiek raakt Falck - raadslid in Soest voor de gemeenteraad - niet alleen omdat ze vlakbij woont. Haar dochter zit in de klas die vorige maand tijdens een zwemfeestje in Sportboulevard De Eng te maken kreeg met twee jonge aanrandertjes.

De druppel in een reeks vernielingen, intimidaties en bedreigingen door opgeschoten jeugd. De Soesterse was een van de initiatiefnemers van een bijeenkomst waarin buurtbewoners en betrokkenen bijeenkwamen om de situatie te verbeteren. Uitkomst was dat kleine groepjes op pad gaan om jongeren op te zoeken.

Erg?

Is het echt zo erg als sommige Soesters zeggen? Dat er soms uit angst voor represailles geen aangifte gedaan wordt? Dat jonge meisjes niet alleen naar de gymzaal op het Smitsplein durven? Jaren kampen met de naweeën van een bedreiging of vechtpartij? Dat er veel vernield en geïntimideerd wordt?

De grote ruiten van de gymzaal vol barsten en grote gaten tonen in elk geval aan dat het niet zo lang geleden bal geweest is hier. ,,Ik geloof dat ze de ramen niet eens meer vervangen”, vermoedt Falck, terwijl verderop op het voetbalveldje jongens een balletje trappen zoals overal op de wereld. Op de banken zitten donker gekleurde jongens verveeld bij elkaar. Een ander rijdt met veel lawaai en op hoge snelheid verderop voorbij.

Vijandig

Op de vraag of ze wat willen uitleggen over hoe het gaat, wordt niet bijster enthousiast gereageerd. Net niet vijandig. Maar Falck weet ontwapenend al snel het ijs te breken. ,,Wij hebben die ruiten niet ingegooid hoor”, bezweren er twee, terwijl anderen rondom bevestigend knikken.

,,Dat doen jongens van elders. Komen ze hier, gooien stenen en gaan weer weg.”

Dat dat soort dingen gebeurt, dat snappen ze ergens wel. ,,Er is hier niet genoeg te doen”, klinkt het meermalen. ,,Daarom gaan we kloten. Alleen een voetbalveldje heb je hier. Een buurthuis? Ja, dat zou wel een goed idee zijn. Kun je met zijn allen onder een dak”, antwoorden ze op Falcks vraag. Een ander zou willen dat er meer Nederlanders bij de flats in Smitsveen woonden. ,,Dan leer je van elkaar. Best belangrijk.”

Gevraagd naar later, hebben ze niet al te hoge verwachtingen. Schoonmaker. Vakkenvuller. ,,We hebben allemaal geen toekomst”, klinkt het. ,,Ik ga het leger in, Nederland verdedigen”, zegt een ander. Als de verslaggever zijn mobieltje pakt, schieten er een paar als door een wesp gestoken overeind. ,,Geen foto”, schreeuwt er een. En met hun naam in de krant? Echt niet!

Overhees

Bij winkelcentrum Overhees, normaal gesproken ook een plek waar de jeugd soms samenkomt, is het deze avond opvallend rustig. Ergens achter de winkels liggen een handvol peuken, wat platgetrapte energiedrank-blikjes en nog zo wat rommel, terwijl achter Idea even verderop kapotte ruiten op vervanging wachten. Houten schotten zijn geplaatst. ,,Het beruchte plekje waar de jeugd rondhangt”, weet Falck.

Aanpak

De flat van Honsbergen was vorig jaar een bekend brandpunt van overlast, al zou dat na een aanpak van het pleintje erachter en extra aandacht van gemeente en politie nu tot het verleden behoren. Al moet Falck daarom lachen. ,,Ik hoor er wel klachten over hoor”, vertelt ze. Ook hier lijkt het echter stil deze avond rond tienen. Drie jongens staan timide in een hoekje op het gras. ,,Mijn portemonnee is gestolen”, zegt een van hen, die vertelt uit Baarn te komen. ,,Misschien eigen schuld, ik had mijn tas met mijn portemonnee hier achtergelaten. Maar toch..”

Een jongetje op een fiets, nog geen twaalf jaar oud, vertelt dat er heel vaak groepen jongeren rondhangen hier. ,,Als het donker wordt. Gisternacht was er om drie uur nog kabaal. Een boombox hadden ze aanstaan.”

Skatebaan

De skatebaan bij station Soest-Zuid volgt, wellicht dat daar meer jeugd is. In ieder geval actie. En hoe. Een kale man en een jongen van een jaar of twintig staan uitgerekend als we aan komen dreigend tegenover elkaar te schreeuwen. De man loopt weg. ,,Hij had een mes! Liep met een groot mes te zwaaien”, schreeuwt de jongen verbijsterd tegen ons. ,,Kom dan met je mes. Kom dan. Denk maar niet dat ik bang ben, kale bats”, schreeuwt hij. De man heft verderop zijn handen, om te laten zien dat er geen mes was. ,,Heeft-ie allang weggestopt”, zegt de jongen.

Hotspot

Als we vertellen dat we voor de krant overlastplekken langs gaan, heeft de groep jongens die rond de houten tafel in het midden hangt alle aandacht. ,,Ja dit is een hotspot van Soest. Mensen komen hier, voordat we de trein naar Hilversum nemen. We drinken hier wat in”, zegt hij wijzend naar twee drankflessen en een spel kaarten.

Ze weten van de problemen met omwonenden die zich al jaren storen aan het lawaai en kabaal dat er gemaakt wordt. ,,Als er hier geschreeuwd wordt, spreek ik de anderen erop aan”, zegt eentje, overduidelijk al aangeschoten. Hij zegt meermalen dat ze ‘geen lieverdjes’ zijn. ,,Maar we krijgen ook geen respect van de politie. Die slaat er meteen op los. Ik ben twee weken geleden in Baarn zomaar geslagen met een knuppel, omdat ik mijn identiteitsbewijs niet bij me had”, beweert hij.

Opgeblazen

De problemen met jongeren worden volgen hem enorm opgeblazen en zitten vol vooroordelen. ,,Er gebeurt overal wel eens wat.’’ Dat het niet alledaags is dat er zojuist iemand met een mes heeft staan zwaaien, een van de jongens twee maanden geleden een gebroken kaak geslagen is en daarvan geen aangifte deed en een ander een klap met de knuppel kreeg, moeten ze echter wel toegeven.

,,Maar die vernielingen (wijzend op de fietsenstalling met kapot glas, red.) hebben wij niets mee te maken hoor. Doen jongens uit een andere buurt. Ik betaal ook mee aan reparatie hoor’’, zegt hij.

Dak, sigaretje

Drie jongens vertellen dat ze vier maanden geleden twee maal op het gemeentehuis een gesprek hadden met onder meer burgemeester Metz erbij. ,,Zeg maar dat we daar nooit meer iets van gehoord hebben. Hij zou kijken of er een plek voor de jeugd mogelijk is in Soest. Dak boven het hoofd, sigaretje roken.’’

Burgemeester Rob Metz bevestigt enkele dagen later dat er gesprekken zijn geweest met een vijftal jongeren. En ook dat ze niets meer van hem gehoord hebben. ,,We hadden de afspraak dat we twee maanden geen last van ze zouden hebben. Daar hebben ze zich niet aan gehouden, dan houdt het op. Dan komen ze weer in een traject van persoonsgerichte aanpak, en komt de wijkagent na drie maanden weer op bezoek.’’

Meer nieuws uit GE

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.