'Ik ben altijd op zoek naar mijn grenzen'

Djoke van Marum uit Huizen. Foto: Studio Kastermans/Leon Dakkus

Djoke van Marum uit Huizen. Foto: Studio Kastermans/Leon Dakkus

Simone Stevens
Huizen

,,Gertje. Ja, zo noemden we het hertje dat we hier vaak zagen. Het hertje maakte onze fietstochten hier langs het Kleine Wasmeer nog bijzonderder. De kleuren van het water zijn iedere keer weer anders. Diepblauw of roze. Een uniek plekje, waar ik dierbare herinneringen aan heb.’’

Het is meer dan een jaar geleden dat top-zitvolleybalster Djoke van Marum (54) uit Huizen hier fietste, samen met haar vriend Kees. Hij overleed op 9 juli 2013 aan een hartinfarct, plotseling, tijdens een potje tennis op baan 5 van Tennisvereniging Huizen. Hij was 62 jaar. ,,Kees woonde hier vlakbij, in de Reigerstraat in Hilversum. Vanuit zijn huis ben je er zo. Ach, we hebben het zo fantastisch samen gehad. Tennissen, en veel fietsen.’’

Net als Djoke heeft Kees moeite met lopen. Zij vanwege CRPS (Complex Regionaal Pijn Syndroom), opgelopen op haar 26e tijdens de warming up van een volleybaltraining. Kees houdt een partiële dwarslaesie over aan een middenoorontsteking. ,,Het mooie is wel dat we elkaar door onze beperking hebben leren kennen. Het was de sporttherapeute van de Trappenberg, waar ik revalideerde, die me zei: je moet gaan rolstoeltennissen in de Expohal in Hilversum. Daar tennist trouwens een leuke jongen, dat is wel wat voor jou. Dat bepaal ik zelf wel, dacht ik, want ik had in die tijd nog een ander vriendje. Eerst zijn we veel samen gaan tennissen. Later, toen het uit was met mijn vriend, kwam Kees snel in beeld.’’

De latrelatie - Kees blijft wonen in Hilversum, Djoke in Huizen - zou meer dan twintig jaar duren. Ondanks, of beter, zoals ze zelf zegt, dankzij haar beperking, leidt Djoke een avontuurlijk leven. Met veel reizen, ontmoetingen met topsporters over de hele wereld. En Kees, die gaat overal als fanatiek supporter mee naar toe. Met haar rechterbeen en linkerarm in een spalk en bijna helemaal gebonden aan haar rolstoel, tennist ze op hoog niveau, komt uit voor Nederland op de grote (inter)nationale toernooien, speelt met en tegen onder meer de huidige wereldtopper Esther Vergeer.

Haar allergrootste sportieve successen haalt ze toch met zitvolleybal: zeven keer Europees Kampioen, vier keer Wereld Kampioen, zilver en brons op de Paralympische Spelen van Athene en Beijing.

In 2012 wordt ze met haar team vierde tijdens de spelen van Londen. Ze besluit dat het mooi is geweest. Ze wil meer tijd doorbrengen met haar grote liefde. Die tijd blijkt maar kort. ,,Het is verschrikkelijk om zoiets mee te maken. Toch ben ik blij dat ik er bij was toen het gebeurde. Ik weet daardoor zeker dat er alles is gedaan om hem te redden.’’

Sijsjesberg

Djoke van Marum wordt geboren in 1959, aan de Lindenlaan in Huizen. Ze is het vierde kind, het eerste meisje, in het gezin. Na haar volgt nog een broertje. Ze kijkt terug op een heerlijke jeugd met lieve, sportieve ouders en schatten van broers. ,,Op zondag naar de Goede Herderkerk en ’s middags zwemmen in de Sijsjesberg.’’

Na haar studie –lerarenopleiding Nederlands en Textiele Werkvormen in Amsterdam- blijkt het lastig om werk te vinden. Via via komt ze terecht bij de Koninklijke Visio, het Elisabeth Kalishuis. Ze gaat werken met mensen met een visuele en verstandelijke beperking. Ze wordt er arbeidstherapeute, op de afdeling weven. Djoke: ,,De grote uitdaging is om mensen met een beperking te leren weven. Het is zo mooi als het ondanks alle obstakels toch lukt. Als het werken op de weverij vanwege de CRPS niet meer lukt, gaat ze Vorming, Scholing en Training geven. Ze leert cliënten braille lezen en schrijven en computervaardigheden. ,,Prachtig werk. Zeker na de komst van de iPad. Wat een superuitvinding. Fantastisch om visueel beperkten daarmee te leren omgaan.’’

Ze is een twintiger als ze geblesseerd raakt. Iets onschuldigs, denkt ze nog. Ze loopt er lang mee door. Maar de pijn gaat niet over. Na een tijdje volleybalt ze hinkelend. Dat vindt haar revalidatiearts niet zo’n goed idee. Langzaam maar zeker wordt duidelijk dat haar lichaam nooit meer zal herstellen. Sterker nog, het wordt alleen maar erger. De ernstige klachten openbaren zich na haar been, ook in haar arm.

Ophouden met sporten is voor Djoke van Marum nooit een optie geweest. ,,Nee. Ik hou van sport. Ik heb heel veel energie in me. En dat moet er uit.’’ Ze zoekt altijd haar grenzen op en soms gaat ze er over heen. ,,Dan heb ik iets meer pijn. Maar ja, dan heb ik toch een leuke dag gehad, of weer wat geleerd”, klinkt het optimistisch.

Het is juist die levenshouding die haar op het allerhoogste niveau in het zitvolleybal brengt. ,,Toen we begonnen hadden nog geen status van het NOC*NSF. We moesten alles zelf organiseren en betalen. We speelden in geleende trainingspakken en voor een heel toernooi hadden we ieder één shirtje. Tijdens trainingsweekenden sliepen we in de kleedkamer van een sporthal, of in het materiaalhok. Ja, echt waar. Maar ja, dat doe je. Je wilt allemaal zo graag iets bereiken.’’ En dat lukt de eerste groep professionele zitvolleybalsters in 1997 in Estland waar ze meteen Europees Kampioen worden.

Het zal het begin blijken te zijn van een reeks aan overwinningen die tot 2012 zal duren.

Ze is pas een jaar gestopt met haar topsportcarrière, als ze afscheid moet nemen van haar geliefde Kees. Nog nauwelijks bekomen van de schok treft het noodlot haar drie weken later opnieuw. De bondscoach van het Nederlands zitvolleybalteam, Joze Banfi, overlijdt ook plotseling. ,,Zo verschrikkelijk. Ik heb jaren met hem gewerkt. Hij was niet alleen trainer en coach maar ook een goede vriend.’’ Behalve dat het een persoonlijke dreun is, is ook de impact op het nationaal en internationaal zitvolleybal gigantisch. ,,Vind maar nog eens iemand met zoveel passie. Ik heb zoveel van hem geleerd. Heel bijzonder, onvervangbaar.’’

Tegenslagen. Ze zijn onlosmakelijk verbonden met de sportieve Djoke. Opvallend genoeg lijken ze haar vooral sterker te maken. Ze heeft uiteraard haar ’moeilijke momenten’, zegt ze. En toch kiest ze er keer op keer voor om van alles op te pakken. Ze is dit voorjaar ingegaan op het verzoek van de nieuwe bondscoach om opnieuw toe te treden tot het Nederlandse team. Ze traint weer volop. Verder geeft ze lezingen en workshops over sporten met een beperking. Vooral deze maand waarin bij tal van sportclubs het ’aangepast sporten’ extra veel aandacht krijgt.

Grappig

,,Laatst was ik op basisschool De Springplank in Huizen. Zo leuk, de vragen die je krijgt: ’Vind je het moeilijk om gehandicapt te zijn?’, ’Wat vinden je vader en moeder ervan dat je zo vaak in het buitenland bent?’. Grappige vragen. Daar kan ik zo van genieten.’’ Het is de onbevangenheid van kinderen waar ze gelukkig van wordt. ,,Ik heb een buurtjongen, Aron. Hij is elf jaar en is echt een tennistalent. In april kwam hij bij me aan de deur. Hij had van zijn moeder gehoord dat ik een beroemde sporter ben. Hij vroeg of ik eens met hem wilde tennissen. Dat zo’n jongetje dat vraagt, vind ik geweldig. We tennissen nu regelmatig. Ik zie hem beter worden. Prachtig! Hij vindt het ook leuk. Hij zegt: ’Jij bent net een muur. Alles komt terug’.’’

Ze vertelt het lachend, met een zekere trots ook wel. ,,Ik tennis veel met ’lopers’. Ze onderschatten mij als ’roller’ nog wel eens. Tot ik met ze heb gespeeld. Dat vind ik ook zo leuk aan samen sporten, allemaal met elkaar. Het feit dat ik een beperking heb, wil niet zeggen dat ik niet mee kan doen. Dat probeer ik in mijn spreekbeurten op scholen ook duidelijk te maken. Dan zeg ik: luister jongens, dit wat ik heb kan iedereen overkomen. Vergeet nooit dat het leven gewoon doorgaat en dat er nog heel veel moois te beleven valt.’’

Paspoort

Naam:Djoke van Marum

Is: Zitvolleybalster, ambassadeur aangepast sporten

Geboren: in Huizen

Groeit op met: Vader, moeder en vier broers

Privé: Woont alleen

Gek op: Volleybal, tennis en fietsen

Locatie foto: Het Kleine Wasmeer in Hilversum

Meer nieuws uit Gooi en Eemland

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.