Wat is er fijner dan lunch en diner te gebruiken in een oude kerk en om in de tussentijd Andijk te ontdekken? Met deze kerk als start- en eindpunt! Voor het antwoord gaan we eerst wandelen. Vanaf de Buurtjeskerk. Wie Dekker heet mag treuzelen bij het begin. Eerst in gedachten terug naar Cornelis Dekker, die volgens de boeken hier in 1668 is gedoopt.
De vroegere hervormde kerk was toen nog jong. Verroeste muurankers verraden het bouwjaar: 1667. Ook niet-Dekkers beseffen dat op deze plek, in de luwte van de Westfriese Omringdijk, veel historie ligt. Restaurant Meijer's schrijft nieuwe geschiedenis.
De trap op, naar de dijk. De dijk waaraan Andijk zijn naam dankt. En zijn bestaan. Rechtsaf, met het IJsselmeer links. Al snel dient andere historie zich aan. Poldermuseum Het Grootslag herinnert aan eeuwenlang geploeter van honderden tuinders. Het huidige watergemaal, even verderop, was in 1974 het resultaat van de ingrijpende ruilverkaveling van Het Grootslag van vaar- naar rijpolder.
Wie zich naar links draait, ziet een knoert van een nieuwe molen. Vanuit de Wieringermeer doemt de grootste turbine van Nederland op. Tweehonderd meter hoog, gerekend tot het topje van de hoogste wiek. Zijn de twee vertrouwde kerken van Medemblik opeens gekrompen? We volgen de dijk. Rechts villapark IJsselhof, het nieuwste gedeelte van bungalowpark Het Grootslag. Dit park is geheel omsloten door een dijk en ontstond in 1927 als Proefpolder. Een nieuw stukje Andijk, gewonnen op ' toen nog ' de Zuiderzee. Op de drooggelegde 40 ha werden proeven genomen voor het bedijken van de Wieringermeer in 1930. Het experiment leerde veel over ontzilting, ontwatering en bemesten. De eerste recreatiebungalows kwamen er in 1978, nadat boer Theo Sijm was gestopt met koeien melken.
Na de bocht wordt het gras op de dijk asfalt en hebben we mooi zicht op de bebouwing langs de Dijkweg. In het oog springt de boerderij Dijkweg 71. Deze 'afgeknotte' stolp vertelt het verhaal over de stormramp van 1916 en hoe het dorp droge voeten hield. Een zware noordwester teisterde de Noorderdijk, zoals de Westfriese Omringdijk hier heet. In die bange januarinacht hield de dijk stand, net aan.
De storm had geen half uur langer moeten duren. Na afloop werden flinke maatregelen getroffen. De dijk werd verhoogd en verzwaard, de dijkgracht gedempt. Driehonderd huizen stonden in de weg. In de polder werden woningen gebouwd en ontstonden nieuwe wegen als Kleingouw, Middenweg en Molenweg. Ook zijn panden verrold, soms wel veertig meter.
Sloop van de boerderij op nummer 71 ging op het laatste moment niet door. Vanwege woningnood werd volstaan met inkorten. Door de stormramp veranderde Andijk van dijkdorp naar komdorp, zoals we op deze tocht merken. Bij nummer 57 verlaten we de dijk, het Hornpad op. 'Zet 'm op' op Hornpad 11 is een hoedenmuseum. Met meer dan 400 hoeden.
Bij het kruispunt rechts, de Horn. Wie geluk heeft, treft park De Put open. Leuk voor een extra lusje! Met afval van dorpstuinders en later huishoudelijk afval uit West-Friesland is deze vroegere waterplas gedempt. De Visput ernaast is nog steeds water. Beide putten zijn na 1916 ontstaan toen de versterkte Noorderdijk klei nodig had als bekleding. Vlak voor het einde van de Horn rechtsaf, de Prinses Marijkestraat. Dan rechtsaf, de Middenweg. Het gemeentehuis (links) staat te koop, overbodig na samenvoeging begin 2011. Als zelfstandige gemeente is Andijk 199 jaar geworden. Het bedrijfspand rechts wijst op Andijk als de bakermat van de Hollandse zaadhandel.
Linksaf, de Beldersweg, met zicht op de dijk rechts. Linksaf de Klamptweid, de nieuwbouw in. De slingerende Klamptweid volgen. Bij het grote kruispunt rechtsaf, de Kleingouw. 'Het komt wel', staat op het huis nummer 77. Dat geldt niet voor alles. Bij de aanleg van de Kleingouw na de stormnacht is ruimte gereserveerd voor de tram ' die er nooit kwam. Rechtsaf de Molenweg, linksaf de Munnikij. Recht op de Buurtjeskerk af. Op tijd voor het diner.
ED DEKKER
Begin- en eindpunt: Buurtjeskerk, Buurtje 4, Andijk.
Lengte: 11 kilometer
Horeca: o.a. Restaurant Meijer's (Buurtje 4), café 't Ankertje (Dijkweg 338), dorpshuis-café-restaurant Cultura (Kleingouw 112).
Honden: aangelijnd toegestaan
